ابراهيم عاملي ( موثق )
77
تفسير عاملي ( فارسي )
كه موجب پيدايش جاندار است پس با آماده بودن نصف اين شرائط كه وجود مادر است پيدايش جانور آسانتر است و زودتر مىتوان آن را تصديق كرد . 3 - نيروى خيال موجب آثار خارجى مىشود مثل تصوّر وسائل و موجبات خشم توليد حرارت در بدن و ايجاد غضب در انسان مىكند ، و نيز بر روى يك تخته كه به زمين گذارده شده است انسان مىتواند راه برود ولى اگر همان تخته را روى دو ديوار و گودالى قرار دهند گذر از آن ناممكن و يا بسيار مشكل است براى ترس از افتادن و همين تمركز خيال را فلاسفه اصول معجزات و كرامات دانستهاند پس چه مانعى دارد كه تصوّر صورت عيسى براى مريم موجب پيدايش او در رحمش باشد . الميزان : مقصود از كلمه مسيح است با اينكه همه ى آفريدگان با صدور كلمه ى ( كن ) پديدار شدهاند چون وسائل و عللى در پيدايش موجودات شرط است كه در پيدايش مسيح نبوده است پس عيسى كلمه ى ( كن ) و كلمه ى ايجاز خداوندى است . « المسيح » 45 مجمع : اين كلمه را بيشتر از مادّه مسح گرفتهاند بمعنى پسودن چون او را با بركت مسح كردهاند و يا او مريض و مرده را مسح مىكرد و غير اينها . « عبده » : ممكن است چون پادشاهان را كاهن با روغن مقدّس مسح مىكرد و به بدن او مىماليد و چون عيسى مثل پادشاهان جلوگيرى از ظلم و وادار بعدل ميكرد گفتند اينهم مثل پادشاهان مسيح كاهنان است و نيز اين كلمه را مبارك و پادشاه و دوست معنى كردهاند بمناسبت اصل عبرى آن كه « مشى » بوده است و مفيد اينجور معانى . « عيسى » 45 مفسّرين نوشتهاند : اصل عبرى آن يشوع است مثل ديگر كلمات با شين كه تبديل بسين شده است ، و معنى آن را سيّد و آقا گفتهاند و نيز آن را مشتق از عيس دانستهاند چون صورت او سفيد و رنگ قرمز بر آن نمودار بوده است . « فِي الْمَهْدِ وَكَهْلًا » 46 مجمع : از كلمه ى كهلا مقصود اين بوده است : 1 - از بچگى مثل بزرگى سخن مىگفته است ، 2 - در بچگى براى اعجاز و در بزرگى بكلمات وحى سخن مىگفته است .